Moj?esz przed swoj? ?mierci? ustanawia przymierze pomi?dzy Haszem a narodem Izraela; ma to miejsce chwil? przed
wej?ciem narodu do Ziemi Izraela:
?Stoicie dzi? wszyscy przed obliczem Wiekuistego. Boga waszego: naczelnicy pokole? waszych, starsi, urz?dnicy wasi, wszyscy m??owie Israela. Dzieci wasze, ?ony wasze i obcy, kt ory w obozie twoim; od r?bi?cego drwa do czerpi?cego wody twoje. Aby? wszed? w przymierze Wiekuistego, Boga twojego, i w zaprzysi??on? umow? z Nim, kt?r? Wiekuisty, B?g tw?j, zawiera z tob? dzi?. Aby ci? ustanowi? dzisiaj ludem swym, a by? Bogiem twoim, jako ci zapowiedzia?, i jako przysi?g? ojcom twoim Abrahamowi, Ichcakowi i Jak?bowi. A nie z wami tylko samymi zawieram dzisiaj to przymierze i t? umow? zaprzysi??on?. Lecz z ka?dym, kt?ry tu z wami stoi dzi? przed obliczem Wiekuistego, Boga waszego, i kt?rego tu nie ma z wami dzisiaj.? (Dwarim 29: 9-14)
Wiemy, do kogo odnosz? si? s?owa: ?kt?ry tu z wami stoi dzi? przed obliczem Wiekuistego?- to wyja?nione jest w tek?cie.
Do kogo jednak odnosz? si? s?owa: ?kt?rego tu nie ma z wami dzisiaj?.
Gemara odpowiada:
? Izraelici, kt?rzy stali na G?rze Synaj, ich lubie?no?? ich opu?ci?a; ba?wochwalcy, kt?rzy nie stali na G?rze Synaj, ich lubie?no?? pozosta?a z nimi. R. Aha syn Raby zapyta? Rabina Aszi: ?A co z konwertytami?? ? ?Cho? nie byli obecni, ich Mazal (gwiazdy prowadz?ce) by?y obecne, jak napisane jest: ?A nie z wami tylko samymi zawieram dzisiaj to przymierze i t? umow? zaprzysi??on?. Lecz z ka?dym, kt?ry tu z wami stoi dzi? przed obliczem Wiekuistego, Boga waszego, i kt?rego tu nie ma z wami dzisiaj.? (Dwarim 29: 9-14). (Szabat 146a)
Tora opowiada w parszy na ten tydzie? o dw?ch synach-bli?niakach Icchaka ? Jakubie i Esawie:
?I podrastali ch?opcy; i sta? si? Esaw m??em bieg?ym w my?listwie, m??em pola, a Jak?b m??em skromnym, przebywaj?cym w namiotach.? (Bereszit 25:27)
Raszi wyja?nia ?
?I podrastali ch?opcy, i sta? si? Esaw: Dop?ki byli mali, nie odr??niali si? swymi czynami, i nikt nie analizowa? ich pod k?tem charakter?w. Jak tylko sko?czyli trzyna?cie lat, jeden zabra? si? za studiowanie, drugi zabra? si? za ba?wochwalstwo.? (Raszi Bereszit 25:28)
Raszi opar? sw? ide? na s?owach Midrasz Raba, w kt?rym czytamy ?
??I podrastali ch?opcy? . Rabin Lewi twierdzi: Jak mirt i myszop?och kolczasty, rosn?ce obok siebie; gdy dojrzeli i zakwitli, jeden z nich wyda? aromat a drugi ciernie. Przez trzyna?cie lat razem chodzili do szko?y i wracali ze szko?y, [lecz] po uko?czeniu tego wieku, jeden uda? si? do domu studi?w a drugi do ba?wochwalczych ?wi?ty?.? (Midrasz Raba Bereszit 63:10)
Midrasz natychmiast dodaje-
?Rabin Eliezer powiedzia?: Cz?owiek musi opiekowa? si? synem do trzynastego roku ?ycia, po trzynastu latach ma powiedzie?: ?B?ogos?awiony jest On, kt?ry zwolni? mnie z kary za tego?.? (Midrasz Raba Bereszit 63:11)
O tym czy aramejski jest ?wi?tym j?zykiem.
Pytanie praktyczne -
Halacha zobowi?zuje ka?dego ?yda aby odczytywa? fragment Tory na dany tydzie? w nast?puj?cy spos?b: "dwa razy wers [oryginalny] i raz przek?ad (targum)". Jak napisane w Gemarze:
"Cz?owiek zawsze powinien uko?czy? cykl Tory razem ze zgromadzeniem czytaj?c dwa razy wers i raz jego t?umaczenie. I nawet wers: "Atharoth. Dybon, Jaazer, Nymra, Cheszbon, Elale, Sebam, Nebo, i Beon" (Bemidbar 32:3). Bo ka?demu kt?ry ko?czy czytanie Tory razem ze spo?eczno?ci? b?d? przed?u?one dni ?ycia jego. Pewien m?drzec cytuj?c Berajte naucza?: nie powinien on jednak przyspiesza? ani op??nia?. Jak mawia? Rav Jehoszua ben Lewi do swych dzieci: Uko?czcie czytania razem ze spo?eczno?ci?. Dwa razy wers i raz t?umaczenie (targum)." (Berachot 8 ab)
