Paraszat Haszawua

John Milton w swoim najs?ynniejszym poemacie: Raj Utracony, opisuje dramat zwi?zany z grzechem Adama i Ewy oraz ich wydaleniem z ogrodu Eden. Jednak mniej znane jego dzie?o odnosi si? do pr?b podejmowanych przez Adama i Ew?, a mo?e i ich prekursor?w, by powr?ci? do ?ask Bo?ych i "odzyska?" utracony skarb. Uwa?am ten temat za adekwatny, gdy rozwa?amy zagadkowe "podw?jne" objawienie si? Boga Jakubowi w Bet El.

We?my pod uwag?, ?e w rozdziale 28 Jakub napotyka miejsce zwane Luz, gdzie B?g objawia si? mu podczas snu i rozwiewa jego obawy zwi?zane Ezawem i obiecuje mu, ?e b?dzie dziedziczy? ziemi? Izraela. Jakub dostaje r?wnie? obietnic?, ?e sam B?g b?dzie chroni? go po drodze. Jakub budzi si? nast?pnego ranka i chwali Boga, buduje pomnik Boga i zmienia nazw? miejsca na Bet El (Ksi?ga Rodzaju 28: 11-22).

Teraz zwr?? uwag?, ?e 20 lat p??niej, po powrocie do Izraela, Jakub po raz kolejny ma objawienie od Boga, w miejscu zwanym Luz czyli Bet El. B?g ponownie obiecuje mu, ?e b?dzie dziedziczy? ziemi? Izraela, B?g b?dzie go chroni? (Ksi?ga rodzaju 35: 1- 7), a on ponownie buduje pomnik w tym miejscu i nazywa je El-Betel!

Jest opinia, kt?ra m?wi, ?e sens danych nam przykaza? mo?emy odnale?? w opowie?ciach naszych praojc?w. Czego nauczyli?my si? z opowie?ci o Tamar i Jehudzie? Odpowied? wcale nie jest oczywista. ?eby j? znale?? trzeba najpierw przestudiowa? ich histori? i wyt?umaczy? kilka poj??.

W parszy Wajeszew w rozdziale 38 wersie 8 czytamy:

Wtedy rzek? Juda do Onana; Obcuj z ?on? brata swego i wype?nij wobec niej obowi?zek powinowatego (jibum), aby zachowa? potomstwo bratu twemu.

Faraon rzek?: Czy? b?dziemy mogli znale?? podobnego mu cz?owieka, kt?ry mia?by tak jak on ducha Bo?ego? Dlaczego Faraon, kr?l Egiptu, w?adca ca?ej staro?ytnej cywilizacji, s?ucha skromnego hebrajskiego wi??nia, kt?ry niedawno zosta? wyci?gni?ty z do?u. I dlaczego Faraon wybiera J?zefa na wicekr?la ca?ego Egiptu? Czy?by dlatego, ?e interpretacja snu podana przez J?zefa by?a o wiele bardziej wyrafinowana ni? ta kt?r? przedstawili osobi?ci wr??bici faraona? Midrasz Bereszit Rabah stwierdza, ?e wr??bici faraona zinterpretowali sny kr?la z krowami i snopami pszenicy pod wzgl?dem dziedzictwa i monarchii. Wed?ug nich kr?l mia? otrzyma? siedem c?rek i nast?pnie mia? je straci? w tragiczny spos?b lub te? mia? naby? nowe siedem kr?lestw, a nast?pnie straci? je z powodu bunt?w. Te interpretacje wydaj? si? bardziej prawdopodobne ni? sugestie J?zefa. Wiele komentarzy pr?buje pom?c nam w tej rozterce koncentruj?c si? na unikalnej radzie jak? udzieli? J?zef. Abarbanel z kolei w swoim komentarzu do Tory zwraca nasz? uwag? na niezgodno?? gramatyczn? w wersecie 41:8 ,Bereszit.
Podczas parszy, kt?re czytali?my w poprzednich tygodniach synowie Jakowa maj? poczucie jakby wszystko dooko?a by?o ustawione. W ko?cu gdy wicekr?l znajduje srebrny kielich w torbie Benjamina s? ju? tego pewnie. Zdaj?c sobie spraw?, ?e nie maj? ?adnej w?adzy, by oprze? si? woli wicekr?la?prostuj??si? oferuj?c wszystkich siebie w miejscu Benjamin. Wicekr?l odmawia tej oferty ? to prowadzi do tego, ?e Jehuda uznaje, ?e ??nadszed? czas, aby podj?? realne dzia?ania. Nasz? naturaln? sk?onno?ci? w ?yciu jest zdystansowanie si? od tego, co mo?e by? dla nas wyzwaniem. Dla wi?kszo?ci wi?cej sensu ma mniejszy nak?ad energii w sprawy, kt?re s? ?atwo osi?galne ni? ca?a si?a w co? co mo?e jednak by? dla nas lepsze. Gdy pojawiaj? si? problemy ?atwiej jest albo?schowa? g?ow? w piasek, albo przej?? obok zamiast wkopywa? si? w walk?. Gdyby bracia wr?cili do Jakowa bez?Benjamin?ich ojciec mia? by z?amane serce ? tak jak to si? dzia?o przez ostatnie 22 lata.?Gdyby jednak zaryzykowali pozwalaj?c uwi?zi? siebie, Beniamin by?by wolny, a oni pozostali by zamkni?ci do ko?ca ?ycia. Co wi?cej Jehuda proponuj?c takie rozwi?zanie wicekr?lowi ryzykowa? ?mierci?.
Czy Jakub kiedykolwiek dowiedzia? si? prawdy o pod?ym czynie swoich syn?w? Podczas spotkania po latach, J?zef p?aka? na ramieniu ojca i obydwaj cieszyli si? ?wiadomo?ci?, ?e w ko?cu wszyscy zamieszkaj? ponownie razem jako rodzina. Co tak naprawd? tam si? wydarzy?o? Pytam, bo nie ma ?adnej wzmianki o tym w ksi?dze. Bracia nie m?wi? prawdy ojcu, J?zef nigdy o tym nie wspomina, a co najwa?niejsze Jakub nie reaguje nawet na ?o?u ?mierci. Dzie?, w kt?rym Jakub umiera, jest doskona?ym dniem na skarcenie syn?w za ich haniebny post?pek. Karci ich przecie? wtedy za inne czyny: ?Jakub przywo?a? swoich syn?w m?wi?c do nich: Zgromad?cie si?, a opowiem wam, co was czeka w czasach p??niejszych. Zbierzcie si? i s?uchajcie, synowie Jakuba, s?uchajcie Izraela, ojca waszego! Rubenie, synu m?j pierworodny, ty? moj? moc? i pierwszym p?odem mojej m?skiej si?y, g?ruj?cy dum? i g?ruj?cy si?? kipia?e? jak woda: nie b?dziesz ju? g?rowa?, bo wszed?e? do ?o?a twego ojca, wchodz?c zbezcze?ci?e? moje ?o?e! Symeon i Lewi, bracia, narz?dziami gwa?tu by?y ich miecze. Do ich zmowy si? nie przy??cz?, z ich knowaniem nie z??cz? mej s?awy; gdy? w gniewie swym mordowali ludzi i w swej swawoli kaleczyli byd?o. Przekl?ty ten ich gniew, gdy? by? gwa?towny, i ich zawzi?to??, gdy? by?a okrucie?stwem! Rozprosz? ich wi?c w Jakubie i rozdrobni? ich w Izraelu?. (Ksi?ga Rodzaju 49: 1-7). Czyli, gdy przychodzi kolej na Jehud?, nie m?wi: ?Jak ?mia?e? sprzeda? mojego syna?!?. Z interakcji mi?dzy Jakubem a J?zefem nie mo?emy wywnioskowa? czy gorzka prawda kiedykolwiek wysz?a na jaw.
moses-in-a-basket-2 Na pocz?tku parszy Szmot c?rka faraona otwiera kosz, w kt?rym le?y Moj?esz. Lituje si? nad nim m?wi?c: (Szmote 2: 6) "On jest z Hebrajczyk?w." Czego dowiadujemy si? z jej s??w? W?a?nie Tora powiedzia?a nam, ?e ojciec ch?opca i matka byli z pokolenia Lewiego ? czytelnik ju? wie, ?e ch?opiec jest ?ydem. Jej stwierdzenie nie mam nam m?wi? nic nowego o Moszem lecz o niej samej. Widzia?a ?ydowskiego ch?opca. Mimo, ?e jej w?asny ojciec nakaza? zamordowanie wszystkie ?ydowskie niemowl?ta p?ci m?skiej zlitowa?a si? nad maluchem i nie tylko darowa?a, ale te? ocali?a jego ?ycie opiekuj?c si? nim. By?y to pierwsze prze?ladowania w ?ydowskiej historii, a c?rka faraona by?a pierwsz? w historii osob? sk?onn? zaryzykowa? swoim ?yciem, aby ocali? ?yda z tyranii egipskiej nienawi?ci i antysemityzmu. C?rka faraona by?a pierwsz? po?r?d Sprawiedliwych W?r?d Narod?w ?wiata.
hailstorm-biblical Jak zdefiniowa? boja?? Bo??? Cz?sto m?wimy o pragnieniu bycia pobo?nym. Ale co to znaczy? Wierne wype?nianie przykaza?? Pokora? Dobroczynno??? Ksi?gi o moralno?ci definiuj? poj?cie pobo?no?ci w pewien spos?b, a ksi?gi m?dro?ci definiuj? to poj?cie jeszcze inaczej. Tora nakazuje nam pobo?no??, ale nie wyja?nia nam, co to jest i jak osi?gn?? ten wznios?y idea?. "A teraz, Izraelu, Pan B?g tw?j prosi was by?cie si? go bali ?"; "Teraz wiem, ?e boisz si? Boga"; "prosty cz?owiek i bogobojny".

?adna z plag, kt?re sprowadzi? B-g na Egipt nie dotkn??a narodu Izraela. Wielokrotnie Tora podkre?la, ?e cokolwiek przydarzy?o si? Egipcjanom nie wydarzy?o si? ?ydom niezale?nie od tego czy by?y to warunki atmosferyczne, zwierzyna czy choroby. Je?eli zatrudniony przez B-ga agent do wype?niania plag umia? w...

A gdy wszystek lud zauwa?y? grzmoty i b?yskawice, i g?os tr?by, i g?r? dymi?c?, zl?k? si? lud i zadr?a?, i stan?? z daleka (Szemot 20:14)

Pytamy: co takiego strasznego si? tam wydarzy?o, ?e Izraelici tak si? przerazili? Przecie? fakt ?e by?a ci??ka chmura, ogie? i b?yskawice nie zatrzyma?o Izraelit?w.

A g?ra Synaj ca?a dymi?a, gdy? B-g zst?pi? na ni? w ogniu. Jej dym unosi? si? jak dym z pieca, a ca?a g?ra trz?s?a si? bardzo.(Szemot 19:18).