Jeste?my teraz w okresie zimowym, czas ?odpoczynku? od chagim (?wi?t). Rok wed?ug Tory rozpoczyna si? wiosn? razem ze ?wi?tem Pesach i ko?czy si? jesieni? ze Sukot i Szemini Aceret. Mamy oczywi?cie Chanuka i Purim, ?wi?ta za?o?one przez Rabin?w, ale odczuwa si? jednak pewn? pustk? w...
W dawnych czasach chrze?cija?stwo nazywa?o ?yda ?wiecznym tu?aczem?. W ?redniowieczu mo?na przeczyta? u pewnych chrze?cija?skich teolog?w opowie?? o ?ydzie, kt?ry kpi w Jezusa po drodze do krzy?a i jako kar? ma tu?a? si? wiecznie a? Jezus wr?ci z powrotem. Podkre?lam, ?e to jest wy??cznie chrze?cija?ska...
W dawnych czasach chrze?cija?stwo nazywa?o ?yda ?wiecznym tu?aczem?. W ?redniowieczu mo?na przeczyta? u pewnych chrze?cija?skich teolog?w opowie?? o ?ydzie, kt?ry kpi w Jezusa po drodze do krzy?a i jako kar? ma tu?a? si? wiecznie a? Jezus wr?ci z powrotem. Podkre?lam, ?e to jest wy??cznie chrze?cija?ska...
Wi?kszo?? ?yd?w ?yj?cych w naszych czasach mierzy si? z wyzwaniem, jakim jest posiadanie kilku, czasami sprzecznych ze soba to?samo?ci. Podam siebie jako przyk?ad: Jestem ?ydem, lecz urodzi?em si? w Szwecji. Urodzi?em si? w Szwecji, ale moi rodzice urodzili si? w Polsce i w Rosji. Moi rodzice urodzili si? w Polsce i w Rosji, lecz tr?jka moich dziadk?w urodzi?a si? na Litwie (Wilno i Kowno). Kim wi?c jestem? Wiem, ?e jestem ?ydem, lecz kt?ra cz??? mnie jest szwedzka, polska, rosyjska lub litewska? Czy powinieniem pr?bowa? ?doda?? owe to?samo?ci do mojej ?ydowskiej to?samo?ci? Powinienem to zrobi?, czy nie?
Nie jest moim celem udzieli? jednoznacznej odpowiedzi na to pytanie. Zamierzam natomiast spojrze? w g??b Tory, u?ywaj?c s??w B-ga i prostej hebrajskiej etymologii, poszukuj?c w ten spos?b inspiracji, kt?ra mo?e pom?c ka?demu z nas z osobna w odnalezieniu naszej w?asnej odpowiedzi.
G?ra Synaj znajduje sie po?rodku pustyni. Jak czytamy w Ksi?dze Bereszit 1:2, pustynia to pustka (tohu) i jest bezkszta?tna (vohu). Nie istnieje na niej ?adna wielka cywilizacja, ani nie zobaczymy tam ?adnej wspania?ej flory czy fauny. Zasadniczo jest to poprostu opuszczone pustkowie.
Podobnie jak B?g stworzy? ?wiat z tej chaotycznej przestrzeni, tak Izrael stworzony jest r?wnie? z chaosu.
Inni komentatorzy wskazuj? na to, ?e Tora zosta?a dana w miejscu nie maj?cym w?a?ciciela. Umo?liwiaj?c w ten spos?b wszystkim narodom ?wiata do??czenie si? do potomk?w Jakuba i uznanie Tory za ich w?asn?. W istocie nasza tradycja uczy, ?e wielu z tych, kt?rzy obecni byli przy nadaniu Tory nie nale?eli do Domu Izraela, lecz byli Egipcjanami i by? mo?e przedstawicielami jeszcze innych lud?w, wierz?cych w Boga Abrahama, Izaaka i Jakuba, pragn?cych pozostawi? za sob? sw? przesz?o?? i zapisa? sw?j udzia? w ?wiecie Tory. Owi ludzie mogli przy??czy? si? do nas w otrzymaniu Tory i stali si? oni w pe?ni zintegrowanymi cz?onkami ludu Izraela. W dzisiejszej zachodniej kulturze licz? si? zazwyczaj tylko rezultaty, a wysi?ek nie jest du?o warty. Talmud naucza odno?nie studiowania Tory: ???? ???? ????, ?wynagrodzenie jest wed?ug wysi?ku [a nie wed?ug obiektywnych rezultat?w]?. Z drugiej strony mo?na zrozumie?, dlaczego obiektywne rezultaty s? na tyle wa?ne. Je?li...
Analizuj?c liturgi? porannego nabo?e?stwa (Szacharit) zauwa?amy, ?e pierwsza cz??? tekstu nazywa si? u ?yd?w aszkenazyjskich ?Psukei de-Zimra?, po polsku ?wersety chwalebnego ?piewu [do Haszem]?. Najstarsze ?r?d?o, kt?re opowiada o tym fragmencie nabo?e?stwa znajduje si? w Talmudzie. Talmud m?wi: Rabbi Josei powiedzia?: Oby m?j los by? taki jak...
Najbardziej popularny Psalm w liturgii ?ydowskiej to Psalm 145. On jest odmawiany 3 razy dziennie, dwa razy w czasie nabo?e?stwa porannego (Szacharit) i raz w czasie popo?udniowego nabo?e?stwa (Mincha). Ka?dy raz, przed odmawianiem Psalmu 145, odmawiamy jeden werset z Psalm?w 84, a mianowicie werset 5....
Jedna z fascynuj?cych rzeczy w Ksi?dze Bereszit (Rodzaju) s? anio?owie. Fascynuj?ce, dlatego ?e Tora o nich wspomina, ale zupe?nie nic o nich nie t?umaczy! Anio?owie odwiedzili Abrahama zaraz po jego Brit Mila i anio?owie przyszli nawet do bratanka Abrahama (Lot) w mie?cie Sodom. U Jaakowa...
Co to jest w cud chanukowy? Wi?kszo?? z nas powie, ?e ma co? wsp?lnego z olejem i z tym, ?e nie spali? si? on w ci?gu o?miu dni. Tego uczono nas, gdy byli?my dzie?mi i tak te? to rozumiemy jako doro?li, czyli pojmujemy Chanuk? jako "festiwal...
