Judaizm

- A wiesz co si? stanie jak b?dziesz nie grzeczna? Miko?aj do Ciebie nie przyjdzie!

Zgrabna 30-latka w kolorowych getrach nachyla si? do ok. dwuletniej c?rki poprawiaj?c jej kurteczk?. Na has?o ?Miko?aj? dziecko si? rozpromienia. Gdy s?yszy gro?by, ?e mo?e szanowny pan si? w tym roku nie zjawi rzednie jej mina.

?ydowskie Muzeum w Belomnte zostanie otwarte po renowacji Portugalskie miasto Belmonte odnowi?o i ponownie otworzy?o swoje ?ydowskie Muzeum - najwi?ksze na ?wiecie, kt?re swoja tematyk? po?wi?ca Bnei Anousim ? potomkom ?yd?w, kt?rzy 500 lat temu musieli ukrywa? si? lub przej?? na katolicyzm. Projekt kosztowa? 350 000 ameryka?skich dolar?w, a jego uko?czenie by?o gotowe na coroczne Europejskie Dni Kultury ?ydowskiej, kt?re odby?y si? we wrze?niu. "Mo?na powiedzie?, ?e jest to zupe?nie nowe muzeum i jeste?my pewni, ?e stanie si? punktem odniesienia dla kultury sefardyjskiej" - powiedzia? agencji informacyjnej Lusa burmistrz Belmonte, Ant?nio Dias Rocha. ?"Celem zwiedzania i ogl?dania jest, aby odwiedzaj?cy mogli zrozumie? w jaki spos?b ?ydom uda?o si? pozosta? w Belmonte tak wiele lat?. Muzeum zosta?o za?o?one 12 lat temu. Opr?cz nowych interaktywnych eksponat?w znajduje si? obecnie zrekonstruowane mury oraz fragmenty opowie?ci spo?eczno?ci ?ydowskiej Belmonte. Muzeum liczy, ?e przyci?gnie 100 000 odwiedzaj?cych rocznie.
Czy ludzie naprawd? maj? na my?li to, co m?wi?? Czy kiedykolwiek zauwa?y?e?, ?e dzisiejsze powitanie nie ogranicza si? do cze??, ale brzmi: Jak si? masz? Mimo to, nie mamy na my?li pytania, tylko jest to w zasadzie stwierdzenie. Nie chcemy naprawd? wiedzie? o stanie drugiej osoby, nie mamy na to czasu. Wyobra?asz sobie, jak by to by?o, gdyby kto? naprawd? odpowiedzia? na nasze pytanie. ? ?No wiesz, nie najlepiej?k??tnie z ?on??moje hemoroidy?moi te?ciowie robi? k?opoty?z kas? klapa?a co u Ciebie?? Lub na przyk?ad wpadamy na kogo? a on pyta: Jak Ci leci? Jak Ci si? wszystko uk?ada? I naprawd? oczekuje ode mnie wywodu na temat ca?ego ?ycia. No bo co to znaczy wszystko? To moja praca, rodzina, ?ycie spo?eczne i towarzyskie, moje zmagania, moja filozofia, religia, a nawet to jak pogoda wp?ywa na mnie itp. Itd. Musia?bym zacz?? od og?lnego podsumowania ka?dego z tych aspekt?w ?ycia, a nast?pnie przej?? do szczeg???w.
No i zacz??o si?: ??ysienie, wolniejszy krok, jakie? b?le i strzykania w stawach. W dodatku naprawd? odczuwam kiedy nadchodzi zmiana pogody! No tak, wed?ug Izraelskich danych statystycznych, wkroczy?em ju? w ?redni wiek. A to nie ma?y ambaras! Ucz? 18-latk?w, ale czasami my?l?, ?e nadal jestem w ich wieku. Potem nadchodzi przypomnienie o tym, jak?e ulotn? jest moja obecno?? na tym padole - Moja c?rka w?a?nie zosta?a wezwana do izraelskiej armii! Czy?bym by? ju? tak stary? Wraz ze ?rednim wiekiem pojawia si? refleksja. Czego dokona?em? Dok?d zmierzam? Wydaje si?, ?e tkwi? gdzie? po?rodku? ?rodek nie jest zbyt czaruj?cy, w ko?cu to nie to samo co "pocz?tek". Kiedy zaczynamy co? nowego, jeste?my poruszeni ? spodziewamy si? pewnych dozna? i wyzwa?. To powiew niespodzianki: "wszystko jest mo?liwe". Pocz?tki pozwalaj? na czysty start, tak jakby nie by?o przesz?o?ci, od nowa kreujesz swoj? przysz?o??.
Tekst ukaza? si? w izraelskiej gazecie ?Jeruzalem Post?, do kt?rej pisze za?o?yciel Shavei Israel Michael Freund. (Jeruzalem Post 03.08.2016) Niezale?nie od tego, co Ko?ci?? uczyni? wobec nas na przestrzeni wiek?w, ?ydzi przetrwali i powr?cili do naszej Ziemi, by ponownie swobodnie wielbi? Stw?rc? w Jerozolimie. W t? ostatni? niedziel? w du?ej eleganckiej sali w samym sercu Krakowa, w Polsce, niespodziewanie wzi??em udzia? w do?? niewyobra?alnym wydarzeniu: w spotkaniu z papie?em. Grupa kilkunastu ?yd?w, na czele z niezast?pionym naczelnym rabinem Polski Michaelem Schudrichem, otrzyma?a mo?liwo?? spotkania z papie?em, kt?ry zaledwie dwa dni wcze?niej z?o?y? bardzo nag?o?nion? przez media wizyt? w obozie zag?ady Auschwitz. Po zebraniu si? poza rezydencj? arcybiskupa podczas popo?udniowej ulewy zostali?my poprowadzeni przez wielki dziedziniec i podj?ci w pa?acowych wn?trzach. Portrety r??nych osobisto?ci ko?cielnych zdobi?y ?ciany i wydawa?y si? nieco zdziwione patrz?c na zaproszon? grup? ubranych w kipy ?yd?w. Podczas gdy papie? sta? w s?siednim pokoju, machaj?c przez okno do t?umu wielbi?cych go Polak?w, cz?onkowie naszego zgromadzenia ustawili si? w powitalnej linii tak, jak to zwyk?o si? czyni? na weselu lub na Bar Micwie.
(Ba bazie wyk?adu Rabina J?zefa B. Soloveitchik b?ogos?awionej pami?ci, z 1979) Tisza be-Aw, przedstawia dwie pozornie przeciwstawne kategorie halachiczne. Z jednej strony, Tisza be-Aw jest przede wszystkim dniem ?a?oby. Jest uosobieniem aweilut jeszana "starej ?a?oby", kt?ra dotyczy historycznej tragedii, w przeciwie?stwie do aweilut chadasza, "nowej ?a?oby", kt?ra dotyczy ?wie?ej osobistej straty kogo? bliskiego. Nasza ?a?oba zwi?zana ze zniszczeniem Beit ha-Mikdasz (?wi?tyni) dotyczy czego?, co jest przesz?o?ci?. W tym dniu smutku, nadrz?dnym motywem jest bierno?? ? bo czym innym jest ?a?oba, je?li nie akceptacj? gorzkiej straty? W taki dzie?, Chazal nam nakazuje: "Szew We-al taaseh" ? sied? i nie dzia?aj. Prawa aweilut (?a?oby) s? pe?ne zakaz?w: nie pracuj, nie rozmawiaj, nie zak?adaj tefilin, nie ucz si? Tory, nie tnij w?os?w, nie g?l si? etc. Wed?ug Ramban w Tisza be-Aw nie mo?emy nawet wykonywa? tych akt?w ?a?oby, kt?re s? zwyczajowo akceptowane przy stracie bliskiej osoby, takie jak ? przedarcie ubrania, przykrywanie g?owy, odwracanie ???ka. Nie stosujemy tych akt?w, poniewa? powinni?my zachowa? bierno??. Jest jednak pewien wyj?tek od tej regu?y, kt?ry wkr?tce om?wimy. Ale przyjrzyjmy si? temu innemu aspektowi Tisza be-Aw.
Je?eli zrobisz wszystko, co opisano poni?ej, wype?nisz wymagania sederu pesachowego. Najlepiej by?oby, gdyby ka?dy postara? si? przeczyta? ca?? Hagad? i wykona? wszytko to, czego wymaga od nas tradycja. Poniewa? nale?y jednak zadba? o r?wnowag? pomi?dzy potrzebami ludzi obecnych na sederze, a tradycj?, mamy nadziej?, ?e nasz przewodnik pomo?e w realizacji tego zadania. Numery stron podane poni?ej, odpowiadaj? Hagadzie pesachowej wydanej przez Austeri?. Kidusz ? ka?dy ma obowi?zek wypi? pierwszy kielich ( str. 7-10). Urchac ? myje si? r?ce bez wypowiadania b?ogos?awie?stwa. Wystarczy, ?eby r?ce umy? tylko prowadz?cy seder (str. 10). Karpas ? odmawia si? b?ogos?awie?stwo ko?cz?ce si? s?owami ?Borei Pri Hadama.? Ka?dy moczy warzywo w s?onej wodzie i zjada je (str. 10-11). Jachac ? ?amie si? ?rodkow? mac? z talerza sederowego. Wi?ksz? cz??? odk?ada si? na Afikomen (str. 11).
Psalm 115 1 Nie nam, Panie, nie nam, lecz Twemu imieniu daj chwa?? za Twoj? ?askawo?? i wierno??! 2 Czemu maj? m?wi? poganie: ?A gdzie? jest ich B?g?? 3 Nasz B?g jest w niebie; czyni wszystko, co zechce. 4 Ich bo?ki to srebro i z?oto, robota r?k ludzkich. 5 Maj? usta, ale nie m?wi?; oczy maj?, ale nie widz?. 6 Maj? uszy, ale nie s?ysz?; nozdrza maj?, ale nie czuj? zapachu. 7 Maj? r?ce, lecz nie dotykaj?; nogi maj?, ale nie chodz?; gard?em swoim nie wydaj? g?osu. 8 Do nich s? podobni ci, kt?rzy je robi?, i ka?dy, kt?ry im ufa. 9 Dom Izraela pok?ada ufno?? w Panu, On ich pomoc? i tarcz?. 10 Dom Aarona pok?ada ufno?? w Panu, On ich pomoc? i tarcz?. 11 Boj?cy si? Pana, pok?adaj? ufno?? w Panu, On ich pomoc? i tarcz?. 12 Pan o nas pami?ta: niech nam b?ogos?awi; niech b?ogos?awi domowi Izraela, niech b?ogos?awi domowi Aarona; 13 niech b?ogos?awi boj?cym si? Pana, zar?wno ma?ym jak i wielkim! 14 Niech Pan was rozmno?y, was i syn?w waszych! 15 B?ogos?awieni jeste?cie przez Pana, co stworzy? niebo i ziemi?. 16 Niebo jest niebem Pana, synom za? ludzkim da? ziemi?. 17 To nie umarli chwal? Pana, nikt z tych, kt?rzy zst?puj? do Szeolu, 18 lecz my b?ogos?awimy Pana odt?d i a? na wieki.

Dzi?ki kr?tkiej ksi??eczce wyprodukowanej przez Shavei Israel dowiecie si? wszystkiego co najwa?niejsze na temat zbli?aj?cego si? ?wi?ta Szawuot. Znajdziecie w niej podstawowe halachy oraz informacje na temat obyczaj?w zwi?zanych ze ?wi?tem, przepisy, teksty piosenek oraz wiele interesuj?cych rzeczy. Mo?esz pobra? booklet pod tym linkiem: booklet na szawuot...