Author: daniella
Paraszat Waera
?I rzek? Wiekuisty do Moj?esza: ??Powiedz Aronowi: we? lask? swoj?, a wyci?gnij r?k? twoj? na wody Micraimu, na strumienie ich, na kana?y ich, na jeziora ich, i na wszystkie zbiorniki wody ich, a obr?c? si? w krew i b?dzie krew w ca?ej ziemi Micraim, nawet w naczyniach drewnianych i kamiennych. I uczynili tak Moj?esz i Aron, jak przykaza?? Wiekuisty. I podni?s? lask? i uderzy? wod?, co w rzece, w oczach Faraona i w oczach s?ug jego, - i obr?ci?a si? wszystka woda, co w rzece, w krew.? (Szemot 7, 19-20) Jednak magicy Egiptu znaj? podobne triki ? ?I uczynili to samo i wr??bici Micraimu czarami swoimi.? (Szemot 7:22)Parszat Bo
Tora zobowi?zuje nas do trzymania si? zakazu spo?ywania chamecu w Pesach ? ?Przez siedem dni b?dziesz jad? chleb niekwaszony? (Szemot, 13:6), a nie chamec. Tora zakazuje r?wnie? przechowywania chamecu w domu, w czasie Pesach - ??...
Parszat Beszalach
Kt?r? z cha?ek nale?y pokroi??
Parsza na ten tydzie? opowiada o mannie ? po?ywieniu z niebios, pojawiaj?cym si? codziennie rano w ilo?ci okre?lonej na potrzeby dnia, i tylko raz w tygodniu, w pi?tek rano, manna pojawia?a si? w podw?jnej ilo?ci, wystarczaj?cej na zar?wno pi?tek jak i sobot? -
?Haszem powiedzia? w?wczas do Moj?esza: "Oto ze?l? wam chleb z nieba, na kszta?t deszczu. I b?dzie wychodzi? lud, i ka?dego dnia b?dzie zbiera? wed?ug potrzeby dziennej...?Lecz w dniu sz?stym zrobi? zapas tego, co przynios?, a b?dzie to podw?jna ilo?? tego, co b?d? zbiera? codziennie.? (Szemot 16: 4-5)
?W sz?stym za? dniu zbierali podw?jn? ilo?? po?ywienia, dwa omery na ka?dego. I przybyli wszyscy prze?o?eni zgromadzenia, i donie?li to Moj?eszowi.??A on rzek? do nich: ?Oto, co Haszem chcia? wam powiedzie?: Dniem ?wi?tym spoczynku, Szabatem po?wi?conym dla Haszem, jest dzie? jutrzejszy. Upieczcie, co chcecie upiec, i ugotujcie, co chcecie ugotowa?. Wszystko za?, co wam zbywa, od???cie na dzie? nast?pny?.??I od?o?yli na nast?pny dzie? wed?ug nakazu Moj?esza. I nie nast?pi?o gnicie, ani te? nie tworzy?y si? tam robaki.?Moj?esz powiedzia?: ?Jedzcie to dzisiaj, albowiem dzisiaj jest Szabat ku czci Wiekuistego! Dzisiaj nie znajdziecie tego na polu.??Przez sze?? dni mo?ecie zbiera?, jednak w dniu si?dmym jest szabat i nie b?dzie nic tego dnia?.?? (Szemot 16: 22-26)
Paraszat Jitro
?Pami?taj na dzie? Szabatu, aby? go ?wi?ci?. Sze?? dni pracuj i wykonuj robot? swoj?. Ale dzie? si?dmy Szabat Wiekuistemu, Bogu twojemu: nie czy? ?adnej roboty...? (Szemot 20:8-10)
Najwi?kszym problemem dla ?yd?w, zwi?zanym z trzymaniem Szabatu jest gotowanie. A raczej nie samo gotowanie, bo ugotowa? mo?na przed Szabatem, ile utrzymanie przygotowanego jedzenia w odpowiedniej temperaturze przez ca?y Szabat. Poniewa?, jak wiadomo, Szabat by? nam dany jako dzie? przyjemno?ci, a nie zmartwie?, jedzenie wi?c powinni?my spo?ywa? na ciep?o. Spo?eczno?ci ?ydowskie mia?y zawsze w zwyczaju spo?ywa? ciep?e posi?ki w Szabatowe po?udnie (po porannej modlitwie). Ka?da kehila mia?a sw?j tradycyjny ?gulasz? ? czulent (u Aszkenazyjczyk?w), dafina i skhina (u Marokajczyk?w), tebit (u Irakijczyk?w) czy te? oszsawo (u ?yd?w z Buhary), i wiele innych odmian.
W temacie gotowania na Szabat powsta?o wiele przepis?w chalachy i owe chalachot (przepisy ?ydowskiego prawa) uwa?ane s? za szczeg?lnie trudne, jako ?e zawieraj? one wiele szczeg???w, a tak?e istnieje wiele r??nic pomi?dzy r??nymi minhagami (zwyczajami r??nych spo?eczno?ci).
Paraszat Miszpatim
Parsza na ten tydzie? wymienia wi?kszo?? praw dotycz?cych prawa cywilnego jak i odszkodowa?, a tak?e praw reguluj?cych stosunki gospodarcze i finansowe w ?yciu spo?ecznym ?
?A oto s? prawa, kt?re przedstawisz im? (Szemot 21:1)
Chalacha to chalacha, ale poza ni?, istnieje te? zwyk?e zachowanie cz?owieka, ludzkie, b?d?ce poza prawem. Zachowanie to nazywamy ?poza wymaganiami prawa?, ?w pob?a?liwo?ci do linii prawa? .
Paraszat Miszpatim
B?yskotliwo?? prawnego system wytyczonego przez tegotygodniow? Parsz?, jest niebywa?a i jedynie inna cecha owego systemu ? r?wnowaga ? przewy?sza ow? b?yskotliwo??. Miliony stron zapisanych zosta?o wyja?niaj?c, poszerzaj?c, kodyfikuj?c owe prawa. Tak wiele, ?e pozostawi? ?w temat w spokoju. To, co niepokoi?o mnie najbardziej w tej Parszy to pierwsze zapisane w niej prawo; dlaczego ca?y proces otwiera si? losem ?ydowskiego niewolnika? We wcze?niejszych latach mojego ?ycia, ja i moi przyjaciele sp?dzili?my wiele czasu s?uchaj?c i analizuj?c piosenki Boba Dylana. Z nami?tno?ci? kwestionowa?em twierdzenie Dylana: ?B?dziesz komu? s?u?y?, to mo?e by? diabe? lub to mo?e by? pan, ale b?dziesz musia? komu? s?u?y?.?B?yskotliwo?? prawnego system wytyczonego przez tegotygodniow? Parsz?, jest niebywa?a i jedynie inna cecha owego systemu ? r?wnowaga ? przewy?sza ow? b?yskotliwo??. Miliony stron zapisanych zosta?o wyja?niaj?c, poszerzaj?c, kodyfikuj?c owe prawa. Tak wiele, ?e pozostawi? ?w temat w spokoju. To, co niepokoi?o mnie najbardziej w tej Parszy to pierwsze zapisane w niej prawo; dlaczego ca?y proces otwiera si? losem ?ydowskiego niewolnika? We wcze?niejszych latach mojego ?ycia, ja i moi przyjaciele sp?dzili?my wiele czasu s?uchaj?c i analizuj?c piosenki Boba Dylana. Z nami?tno?ci? kwestionowa?em twierdzenie Dylana: ?B?dziesz komu? s?u?y?, to mo?e by? diabe? lub to mo?e by? pan, ale b?dziesz musia? komu? s?u?y?.?B?yskotliwo?? prawnego system wytyczonego przez tegotygodniow? Parsz?, jest niebywa?a i jedynie inna cecha owego systemu ? r?wnowaga ? przewy?sza ow? b?yskotliwo??. Miliony stron zapisanych zosta?o wyja?niaj?c, poszerzaj?c, kodyfikuj?c owe prawa. Tak wiele, ?e pozostawi? ?w temat w spokoju. To, co niepokoi?o mnie najbardziej w tej Parszy to pierwsze zapisane w niej prawo; dlaczego ca?y proces otwiera si? losem ?ydowskiego niewolnika? We wcze?niejszych latach mojego ?ycia, ja i moi przyjaciele sp?dzili?my wiele czasu s?uchaj?c i analizuj?c piosenki Boba Dylana. Z nami?tno?ci? kwestionowa?em twierdzenie Dylana: ?B?dziesz komu? s?u?y?, to mo?e by? diabe? lub to mo?e by? pan, ale b?dziesz musia? komu? s?u?y?.?Paraszat Truma
?I wystawi? Mi ?wi?tyni?, abym zamieszka? w po?r?d nich.? (Szemot 15:8)
W dzisiejszych czasach nie mamy ?wi?tyni, jednak w jej miejsce mamy synagog?, stanowi?c? ?ma?? ?wi?tyni??. Tak pisze prorok ?
?Dlatego m?w: Tak m?wi Pan B?g: Wprawdzie wygna?em ich pomi?dzy narody i rozproszy?em po krajach, jednak przez kr?tki czas b?d? dla nich ma?? ?wi?tyni? w tych krajach, do kt?rych przybyli.? (Ksi?ga Ezechiela 11:16)
Parszat Tecawe
?A rozka?esz synom Izraela, aby przynosili tobie oliwy z oliwnika, czystej, wyt?oczonej, dla o?wietlania, dla ci?g?ego zapalania ?wiat?a.? (Szemot 27:20)
W miejsce zapalania oliwnych ?wiec w ?wi?tyni, w dzisiejszych czasach zapalamy ?wiece w naszych prywatnych ?wi?tyniach ? czyli naszychdomach. Wraz z nadej?ciem Szabatu, zapalamy szabatowe ?wiece.
Zwyczajowo to kobieta zapala szabatowe ?wiece, jako ?e to ona jest ?pani? domu?,a tak?e jest to jedno z przykaza?, przeznaczonych specjalnie dla kobiet.
Zapoznamy si? z kilkoma chalachicznymi zapisami w owym temacie, opieraj?c si? na naukach Rabina Remu.
Istniej? trzy powody, podawane jako uzasadnienie dla nadania owej micwy Parszat Ki Tisa
?Nie b?dziesz gotowa? ko?l?cia w mleku matki jego.? (Szemot 34:26)
Werset ten ? obecny w Torze w trzech miejscach ? jest jedynym ?r?d?em micwy zwi?zanej z odzielaniem mi?sa i mleka.
Do zakazu gotowania razem mi?sa i mleka, czy te? zakazu spo?ywania mi?sa i mleka ugotowanych razem, ?chachamim? (uczeni rabini) dodali wiele innych zakaz?w: zakaz spo?ywania razem mi?sa i mleka nawet je?li nie by?y one razem gotowane. Istnieje nawet zakaz k?adzenia mi?sa i mleka na jednym stole. Zabronione jest oczywi?cie spo?ywanie mleka i mi?sa podczas jednego posi?ku, lecz zaostrzono to prawo i wprowadzono nakaz odczekania pewnego okrse?lonego czasu po zjedzeniu mi?sa, zanim spo?yje si? produkty z nabia?u.