Author: daniella

R?wnowa?enie pomi?dzy osobistym a uniwersalnym

Paraszat Noach Zar?wno w Parszy na zesz?y tydzie? jak i w parszy na ten tydzie?, mamy do czynienia z ciekawym wydarzeniem ? zamian? imion B-ga. Kiedy B-g poleca Noachowi zbudowa? ark? i zabra? na ark? po parze ? czyli samca i samic?, z ka?dego gatunku zwierz?t, nosi wtedy imi? E-lohim. P??niej, kiedy B?g poleca Noachowi, by wzi?? on na ark? po siedem par z ka?dego czystego gatunku, obok jednej pary z ka?dego nie czystego gatunku, nazywany jest A-donaj. O co chodzi z tymi r??nymi imionami, czy? nie mamy do czynienia z tym samym B-giem? I jaki jest cel tego, ?e Noach otrzyma? dwa r??ne polecenia, odno?nie tego, jakie zwierz?ta dopu?ci? do arki?Paraszat Noach

Paraszat Noach

Pomi?dzy ?sprawiedliwym? a ?nieskazitelnym? Na pocz?tku nasza Parsza opisuje Noacha (Noego) ? ?Noach by? m??em sprawiedliwym; nieskazitelnym by? on za czas?w swoich; z Bogiem post?powa? Noach.? (Bereszit 6, 9) Sprawiedliwy (cadik), wszyscy wiemy co to znaczy, to osoba z kt?r? wszystko jest tak, jak powinno by?, a mo?e nawet troszk? lepiej. Okre?lenie ?nieskazitelny? - w oryginale hebrajskim:?tamim?, s?owo to ma po hebrajsku trzy znaczenia (naturalnie, ?e powi?zane ze sob?): 1. Doskona?y, kompletny. 2. prosty, szczery niewinny, prawy. 3. Naiwny, ?atwowierny. Chasydzi podkre?laj? i chwal? drugie i trzecie znaczenie s?owa ?tamim?. Chasydyzm naucza, i? cz?owiek powinien by? prostolinijny, szczery. By? mo?e nawet nieco ?atwowierny, naiwny, taki kt?ry nie zadaje zbyt wielu pyta?... Do Noacha zosta?y przypisane obie te definicje, cechy, wyst?puj?c jednocze?nie ? ?cadik? i ?tamim?. * Pewnego razu chasydzi zapytali ?Hozego? (Widz?cego) z Lublina: Nauczaj nas rabinie nasz, powiedz, co jest lepsze, czy lepiej jest by? cadikiem wielkim, ni? bycie ?tamim? (nieskazitelnym, prostolinijnym), czy mo?e lepiej by? ?tamim? od bycia cadikiem?

Paraszat Lech Lecha

W ko?cowych s?owach naszej Parszy, Tora opowiada ? ?I wzi?? Abraham Iszmaela, syna swojego, i wszystkich urodzonych w domu swoim, i wszystkich nabytych za pieni?dze swoje, wszystkich p?ci m?skiej mi?dzy domownikami Abrahama, i obrzeza? cia?o napletka ich tego? samego dnia, jak m?wi? z nim B?g. A Abraham mia? dziewi??dziesi?t i dziewi?? lat, gdy obrzezano cia?o napletka jego. A Iszmael, syn jego mia? trzyna?cie lat, gdy obrzezano cia?o napletka jego. Tego? samego dnia obrzezanym zosta? Abraham i Iszmael, syn jego. I wszyscy domownicy jego, zrodzeni w domu, i nabyci za pieni?dze z po?r?d cudzoziemc?w, obrzezani zostali z nim.? (Bereszit 17: 23-27) Z cytowanym przez nas tutaj fragmentem Tory zwi?zane jest pewne bardzo znane pytanie ? Jak g?osi nasza tradycja, nasi praojcowie trzymali wszystkie przepisy Tory, nawet zanim zosta?a im ona dana na Synaju. Tak czytamy w Misznie ? ?Wiemy, i? nasz ojciec Abraham przestrzega? wszystkich praw Tory, zanim zosta?y one nadane, jak powiedziane jest? ?Przeto, ?e us?ucha? Abraham g?osu Mojego, a przestrzega? przestrze?enia Mojego ? przykaza? Moich, ustaw Moich, i nauk Moich?.(Bereszit 26:5)? (Kiduszin 82a)

Paraszat Wajera

Czasami warto zwr?ci? uwag? na aspect ?mikro? - naucza chasydyzm - tzn nie tylko na najbardziej znane historie czy wersety, lecz na detale, kt?re zazwyczaj s? pomijane, umykaj? naszej uwadze. Oto przyk?ad, autorstwa rabina Menachema Mendla z Warki. Pod koniec opisu wyj?tkowego wydarzenia jakim jest ?Akidat Icchak? (ofiarowanie Izaaka dos?owane t?umaczenie ? ?zwi?zanie Izaaka?) w Parszy na ten tydzie?, pojawia si? ?techniczny? werset m?wi?cy o powrocie do domu ? ?I wr?ci? Abraham do pacho?k?w swoich, i powstali, i poszli razem do Beer Szewa...? (Bereszit 22:19) Werset bez specjalnego znaczenia, widniej?cy zaraz po wersetach opisuj?cych niesamowite wydarzenie. Werset ten umyka nam, i nie zapada nam on w pami??.

Paraszat Hajej Sara

W pierwszych s?owach Parszy czytamy ? ?I trwa?o ?ycie Sary sto dwadzie?cia i siedem lat ? lata ?ycia Sary.? (Bereszit 23:1) Raszi komentuje ? ?Lata ?ycia Sary ? wszystkie by?y dobre.? (Raszi Bereszit 23:1) Czy rzeczywi?cie mo?na powiedzie?, ?e wszystkie lata ?ycia Sary by?y dobre? Czy? Sara i Abraham, nie do?wiadczyli wielu pr?b w ich wsp?lnym ?yciu? G??d w kraju, emigracja do Egiptu, trzymanie Sary w pa?acu Faraona wbrew jej woli, wiele bezp?odnych lat (90!), b?l serca zwi?zany z prawie dokonanym ofiarowaniem Izaaka, i wiele wiele innych trosk i problem?w, z jakimi musia?a zmierzy? si? Sara w trakcie swego ?ycia. Jak to mo?liwe, ?e midrasz twierdzi, ?e ?wszystkie by?y dobre?, skoro wyra?nie tak nie by?o! Rabin Zusza z Anipoli, nie widzi problemu w takim stwierdzeniu. Sara przyj??a wszystkie te troski z akceptacj?, nigdy nie mia?a poczucia ? tak znanego nam wszystkim ? ?e dzieje si? jej jaka? niesprawiedliwo??. Wszystkie wydarzenia swego ?ycia Sara przyj??a ze zrozumieniem, akceptacj?. Dlatego te? wszystkie lata jej ?ycia ?wszystkie by?y dobre?, gdy? z?e wydarzenia przyjmowa?a z takim samym u?miechem, jak wtedy kiedy dzia?o si? jej co? dobrego.