Author: daniella

??i Rebeka, ?ona Icchaka, sta?a si? brzemienna. A gdy walczy?y z sob? dzieci w jej ?onie, pomy?la?a: Je?li tak bywa, to czemu mnie si? to przytrafia? Posz?a wi?c zapyta? o to Pana?? (Bereszit 25:21-22)
Parsza na ten tydzie? rozpoczyna si? wersetem: ?Ele toldot Jcchak ben Awraham, Awraham holid et Icchak - Oto dzieje potomk?w Icchaka, syna Abrahama. Abraham by? ojcem Icchaka.? (Bereszit 15:19). Nie spos?b w tym miejscu nie zada? sobie pytania, co pr?buje przekaza? nam Tora, w spos?b pozornie przesadny podkre?laj?c pochodzenie Icchaka od Abrahama. Nasze pytanie jest tym bardziej uzasadnione, kiedy we?miemy pod uwag? fakt, ?e Tora ju? dwie parsze wcze?niej ustala i ujawnia pochodzenie Icchaka, m?wi?c: ?od Icchaka b?dzie nazwane twoje potomstwo? (Bereszit 21:11).
Sara doczeka?a si? stu dwudziestu siedmiu lat ?ycia. Zmar?a ona w Kiriat-Arba, czyli w Hebronie, w kraju Kanaan. Abraham rozpocz?? wi?c obrz?dow? ?a?ob? po Sarze, aby j? op?aka?. (Bereszit 23:1-2)
Ok, a wi?c cotygodniowo dodamy do parszy na dany tydzie? kr?tk? histori?. Bawcie si?!
Odcinek Tory, kt?rego czytamy w tym tygodniu, zaczyna si? ze s?owami: 'Vajera elaw Haszem beelonei Mamre' ? 'I ukaza? mu si? Haszem w d?browie Mamre'. Jeden z wielkich chasydzkich rabin?w, Rabbi Lewi Jicchak z Berdyczowa (1740-1809), zastanawia si? nad faktem dlaczego nasza parasza ma taki dziwny pocz?tek. Normalny pocz?tek by?by 'Vajera Haszem el Awraham' ? 'I Haszem ukaza? si? Abrahamowi'; a nie 'i ukaza? mu si? Haszem'. Dlaczego jest imi? Abrahama? tutaj omij?te?

Paraszat Noach

Rabin Yitzchak Rapoport - T?umaczy?a Daniela Malec
22/10/2009
Parsza na ten tydzie? rozpoczyna si? wielkimi s?owami. Noach isz cadik, tamim haja bedorotaw. Noach by? cz?owiekiem sprawiedliwym, doskona?ym w swym pokoleniu. Nasi Rabini dyskutowali na temat tego, czy owe donios?e s?owa znalaz?y si? w rozpocz?ciu Parszy w celu wywy?szenia Noacha nawet ponad Abrahama, czy wr?cz przeciwnie ? by umie?ci? jego pozycj? ni?ej ni? Abraham. Innymi s?owy ? czy mo?emy powiedzie?, ?e Noach ? doskona?y w swym niedoskona?ym pokoleniu by?by jeszcze bardziej doskona?y, gdyby ?y? w czasach lepszego pokolenia, takiego jak pokolenie Abrahama?? Czy chodzi raczej o to, ?e Noach by? doskona?y tylko na tle swego pokolenia i gdyby ?y? w innych czasach nie by?by on nikim szczeg?lnym? Tora w klarowny spos?b prosi nas o por?wnanie Noacha z Abrahamem, jako ?e Noacha opisuje s?owami: tamim haja bedorotaw et haElohim hithalech Noach ? doskona?ym by? w swym pokoleniu Noach kroczy? z B-giem; podczas gdy o Abrahamie wyra?a si? tymi samymi s?owami, tylko inaczej u?ytymi: hithalech lefanaj weheje tamim ? krocz przede mn? i b?d? doskona?y.
Pierwszy wers Tory - Bereszit bara Elohim et haszamaim we'et haarec- wydaje si? niemo?liwy do ca?kowitego obj?cia rozumem. Wielu komentator?w zmaga?o si? ze zrozumieniem tego zdania, jednak ?aden z nich nie by? w stanie zdystansowa? pozosta?ych. Jedn? z podstawowych zasad naszej religii jest wiara, ?e B-g utworzy? ?wiat ex nihilo -? co? z niczego. Znaczenie pierwszych biblijnych wers?w kepszutan ( zgodnie z ich prostym rozumieniem) wydaje si? jednak by? sprzeczne z t? fundamentaln? wiar?. Drugi werset opowiada nam o tym, jak ?ziemia by?a pusta i bez formy? a ? duch B-?y przeni?s? si? nad powierzchni? wody? (na podstawie t?umaczenia ?The Living Torah? Rabina Arjego Kaplana). Gdyby nie to, ?e posiadamy Ustn? Tradycj?, werset ten zak?ada?by, uchro? nas Panie! ?e ziemia i wody istnia?y wiecznie przed stworzeniem ?wiata! Sta?oby to oczywi?cie w sprzeczno?ci ze stworzeniem ex nihilo. Dlaczego wi?c Tora otwiera si? s?owami niejasnymi, zagadkowymi i sprzecznymi ze sob??
ubhgboj3rvdh2xplt2z2Tydzie? temu rozpocz?li?my now? ksi?g? Tory i tekst Tory obj?? zupe?nie inny kierunek. Ostatnie rozdzia?y Szemot, poprzedniej ksi?gi, opisywa?y budow? i wystr?j Miszkanu, stanowi?cego prototyp wszystkich ?ydowskich narodowych sanktuari?w. Wajikra natomiast, od samego pocz?tku opowiada nam o tym, co mamy robi? w Miszkanie, a p??niej w Beit Hamigdasz, kiedy zostanie wzniesiony. W zesz?ym tygodniu Tora wyszczeg?lni?a wiele r??nych rytua??w sk?adania ofiar, cz??? z nich dobrowolnych, cz??? obowi?zkowych, sk?adanych indywidualnie. W tym tygodniu Tora rozpoczyna sw? narracj? wymienieniem prac, jakie Kohanim (kap?ani) wykonywa? maj? w Miszkanie noc?, kiedy reszta narodu nie jest tam obecna.
Tora zabrania spo?ywania (picia) krwi ? ?adnej te? krwi jada? nie b?dziecie we wszystkich siedzibach waszych, ani z ptactwa ani z bydl?t.? (Wajikra 7:26) Na osoby, kt?re z?ami? zakaz, czeka surowa kara ? ?dusza kt?raby j? jad?a, wytracon? b?dzie z ludu swojego.? (Wajikra 7:27) * Rabin Remu, w swej ksi?dze Torat Haola (cz??? 3, rozdzia? 21) wyja?nia przyczyn?, dla kt?rej Tora tak surowo podchodzi do owego zakazu.
Opowie?? o sporze Koracha jest znana. Korach i jego ekipa buntuj? si? przeciw przyw?dztwu Moj?esza i chc? odebra? mu ber?o. ?I zgromadzili si? przeciw Moj?eszowi i Ahronowi i rzekli do  nich: ?Dosy? wam! Wszak ca?y ten zb?r, wszyscy s? ?wi?ci, a w po?r?d nich Wiekuisty; czemu wi?c wynosicie si? nad zgromadzeniem Wiekuistego?? (Bemidbar, 16, 3)