{"id":136627,"date":"2021-05-27T15:11:50","date_gmt":"2021-05-27T13:11:50","guid":{"rendered":"https:\/\/www.shavei.org\/blog\/2021\/05\/27\/paraszat-truma-4\/"},"modified":"2021-05-27T15:11:50","modified_gmt":"2021-05-27T13:11:50","slug":"paraszat-truma-4","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.shavei.org\/pl\/blog\/2021\/05\/27\/paraszat-truma-4\/","title":{"rendered":"Paraszat Truma"},"content":{"rendered":"<p><!--:en--><a href=\"https:\/\/www.shaveiisrael.com\/wp-content\/uploads\/2013\/02\/beithamikdash.jpg\"><img decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-medium wp-image-10647\" title=\"beithamikdash\" src=\"https:\/\/www.shaveiisrael.com\/wp-content\/uploads\/2013\/02\/beithamikdash-300x212.jpg\" alt=\"\" width=\"300\" height=\"212\" \/><\/a><\/p>\n<p>?I wystawi? Mi ?wi?tyni?, abym zamieszka? w po?r?d nich.? (Szemot 15:8)<\/p>\n<p>W dzisiejszych czasach nie mamy ?wi?tyni, jednak w jej miejsce mamy synagog?, stanowi?c? ?ma?? ?wi?tyni??. Tak pisze prorok ?<\/p>\n<p>?Dlatego m?w: Tak m?wi Pan B?g: Wprawdzie wygna?em ich pomi?dzy narody i rozproszy?em po krajach, jednak przez kr?tki czas b?d? dla nich ma?? ?wi?tyni? w tych krajach, do kt?rych przybyli.? (Ksi?ga Ezechiela 11:16)<!--:--><!--:es--><a href=\"https:\/\/www.shaveiisrael.com\/wp-content\/uploads\/2013\/02\/beithamikdash.jpg\"><br \/>\n<\/a><!--more--><!--:en--><\/p>\n<p>Gemara komentuje ?<\/p>\n<p>??Jednak przez kr?tki czas b?d? dla nich ma?? ?wi?tyni?? (Jechezkel 11:16). R. Izaak powiedzia?: To odnosi si? do synagogi i dom?w modlitwy w Babilonii.? (Megila 29a)<\/p>\n<p>*<\/p>\n<p>W istocie, ?ydzi wszystkich pokole? starali si?, w miar? mo?liwo?ci, budowa? synagogi na wz?r oryginalnej Beit HaMikdasz &#8211; czyli zburzonej ?wi?tyni w Jerozolimie.<\/p>\n<p>Dlatego te?, budowano synagogi w kszta?cie kwadratu, a nie tr?jk?ta, pi?ciok?ta, czy ko?a czy innych form geometrycznych; pr?bowano bowiem na?ladowa? kszta?t kwadratowej ?wi?tyni.<\/p>\n<p>Synagoga zawsze otwiera si? na zach?d, zwr?cona jest na zach?d, jednak kierunek modlitwy to wsch?d, tak jak to robiono w ?wiatyni (nawet je?li tak naprawd? nie by? to wsch?d, jak np. modl?cy si? w Europie Wschodniej, zwracaj? si? de facto, na po?udnie) &#8211; st?d te? ?cian? w zwr?con? w kierunku Jerozolimy nazwano ?mizrach? (wsch?d).<\/p>\n<p>Sal? synagogi, Aron Hakodesz (?wi?ta arka), dekorowano elementami przypominaj?cymi wn?trze ?wi?tyni, np. stylowymi filarami czy te? ornamentami nawi?zuj?cymi do kompozycji z kwiat?w, i tym podobne.<\/p>\n<p>Ner tamid ? lampka wisz?ca w synagodze, pali si? na pami?tk? ?ner hamaaraw? ? jednej z lamp w ?wi?tyni, kt?ra pali?a si? zawsze, bez przerwy.<\/p>\n<p>*<\/p>\n<p>R?wnie? chalacha pe?na jest por?wna? pomi?dzy synagog? a ?wi?tyni?. Dla przyk?adu ?<br \/>\nIstnieje micwa (przykazanie) by oddawa? cze?? ?wi?tyni, jak napisane jest ?<br \/>\n?&#8230;a ?wi?tyni? Moj? czcijcie: Jam Wiekuisty!? (Wajikra 19:30)<\/p>\n<p>Na podstawie tego zapisu, istnieje te? obowi?zek oddawania czci synagodze ?<\/p>\n<p>?Nasi rabini nauczali: &#8222;Synagogi nie mog? by? traktowane lekcewa??co. Nie wolno w nich je?? lub pi?, ani ubiera? si? w nich, ani spacerowa? w ich wn?trzach, ani nie kry? si? w nich latem przed s?o?cem, ani nie kry? si? w nich przed deszczem &#8230; &#8222;(Megila 28ab)<\/p>\n<p>**<\/p>\n<p>Zagadnieniem po cz??ci chalachicznym jest miejsce ustawienia bimy (podium) w synagodze.<br \/>\nMiejscem bimy jest ?rodek, centrum synagogi. Tak pisze ReMa w swej ksi?dze dotycz?cej chalachot zwi?zanych z synagog? ?<\/p>\n<p>?A bim? stawiamy w ?rodku synagogi, tak by czytaj?cy Tor? stoj?c na niej, s?yszany by? przez wszystkich w synagodze.? (Szulchan Aruch, Orech Chaim, 150:1)<\/p>\n<p>GRA (Rabin Elijahu, Gaon z Wilna) wskazuje na to, i? ?r?d?o opinii Rabina Remu znajduje si? w historii o synagodze w Egipcie, w Aleksandrii ?<\/p>\n<p>?Nauczano: Rabin Jehuda stwierdzi?: Kto nie widzia? podw?jnej kolumnady ( tj. synagogi- bazyliki) w Aleksandrii, Egipcie, nigdy nie zobaczy? chwa?y Izraela.<\/p>\n<p>M?wiono, ?e synagoga ta by?a jak bazylika, jedna kolumnada w ?rodku innej, i czasem gromadzi?o si? w niej dwa razy wi?cej ludzi, ni? liczba ?yd?w kt?rzy wyszli z Egiptu (=1.200.000)<\/p>\n<p>Znajdowa?y si? tam siedemdziesi?t jeden z?otych tron?w, odpowiadaj?ce liczbie siedemdziesi?ciu jeden cz?onk?w Wielkiego Zgromadzenia (Sanhedrynu), ka?dy z nich zawieraj?cy nie mniej ni? dwadzie?cia jeden talent?w z?ota i drewniane podium, na kt?rym stawa? opiekun Synagogi trzymaj?c szalik w swym r?ku. Kiedy nadchodzi? czas, by odpowiedzie? Amen (na zako?czenie B?ogos?awie?stwa), macha? on szalikiem a zgromadzeni odpowiadali prawidlowo (ze wzgl?du na ogromne rozmiary Synagogi, g?os prowadz?cego by? dla wi?kszo?ci nie s?yszalny). ? (Suka 51b)<\/p>\n<p>Bima znajdowa?a si? wi?c w ?rodku.<\/p>\n<p>Podowem dla takiego ustawienia by?a wygoda, tak by g?os chazana (kantora) s?yszalny by? dla wszystkich ludzi zgromadzonych ludzi, jako ?e by?o ich bardzo du?o.<\/p>\n<p>ReMa wskazuje na to, tak?e w swym komentarzu: ?tak, by czytaj?cy Tor? stoj?c na niej, s?yszany by? przez wszystkich?.<\/p>\n<p>Co ciekawe, pow?d ten nie ma zastosowania w stosunku do chazana prowadz?cego modlitw?, kt?ry, jak wiadomo, stoi z przodu synagogi, zwracaj?c si? twarz? do zgromadzonych, stoj?cych za nim. W synagodze w Aleksandrii tymczasem, chazan prowadz?cy modlitw? sta? na bimie, a szaliki podnoszone by?y przy wypowiadaniu ?amen? po b?ogos?awie?stwach.<\/p>\n<p>Wygl?da na to, ?e kwestia czytania Tory jest istotniejsza ni? modlitwa. Lub, jak przekonamy si? poni?ej, ?r?d?o s??w Rabina Remu znajduje si? gdzie indziej.<\/p>\n<p>**<\/p>\n<p>Co je?li zostanie postanowione ? w imi? wygody czy estetyki ? ?e bima zostanie umieszczona w innym miejscu synagogi, np. z przodu, z ty?u, lub po boku? Czy mo?na co? takiego zrobi?? Czy jest to dozwolone?<\/p>\n<p>Je?li synagoga jest ma?a i ma dobr? akustyk?, i wszyscy zgromadzeni na modlitw? mog? us?ysze? s?owa czytaj?cego ? w takim przypadku, wydaje si?, ?e inne ustawienie bimy b?dzie dozwolone, odwo?uj?c si? do s??w Rabina Remu, wskazuj?ce na to, i? istotne jest umo?liwienie zgromadzonym, by wszyscy dobrze s?yszeli.<\/p>\n<p>W istocie, tak napisa? Rabin Josef Karo, w swej ksi??ce ?Kesef Miszne? (komentarz do pism Rambama), twierdz?c, ?e bim? mo?na postawi? w dowolnym miejscu w synagodze, lecz tak by by?a widzialna dla wszystkich zgromadzonych. Tak te? zwykli robi? w co poniekt?rych spo?eczno?ciach Hiszpanii (minhag istambu?ski, na przyk?ad), bima sta?a tam akurat z ty?u (co ma spory sens, gdy? wtedy czytaj?cy zwr?cony jest twarz? do zgromadzonych, kt?rzy stoj? przed bim?).<\/p>\n<p>Jednak w spo?eczno?ciach aszkenazyjskich, temat ten ur?s? do wymiar?w fundamentalnej zasady i doprowadzi? do wielkiej wojny pomi?dzy ?innowatorami? (reformowani) a ?haredim? (ortodoksami). Ci pierwsi postanowili ustawi? bim? z przodu synagogi, i zostali oskar?eni przez tych drugich o na?ladowanie stylu budowli chrze?cija?skich koscio??w, gdzie w ko?cio?ach o?tarz znajdowa? si? rzeczywi?cie z przodu zgromadzenia wiernych.<\/p>\n<p>Zagadnienie to stanowi?o jedn? z najgor?cej dyskutowanych spraw pomi?dzy judaizmem ortodoksyjnym a reformowanym, zw?aszcza na W?grzech, gdzie ruch reformowany przej?? wiele synagog, a tak?e w innych krajach Europy.<\/p>\n<p>Ortodoksi sprzeciwiaj? si? zmianom, nie ze wzgl?du na kwestie chalachiczne ? w tej mierze nie ma akurat problemu ? lecz ze wzgl?du na fundamentaln? kwesti? odseparowania si? od zwyczaj?w przyj?tych w chrze?cija?stwie.<\/p>\n<p>**<\/p>\n<p>Co stanowi?o odpowiednik bimy w ?wiatyni?<\/p>\n<p>&#8211; O?tarz.<\/p>\n<p>Jednak w ?wi?tyni znajdowa?y si? dwa o?tarze. 1. Z?oty o?tarz (zrobiony ze z?ota), nazywany te? ?o?tarzem wewn?trznym? (gdy? znajdowa? si? po ?rodku ??wi?tego?, pomi?dzy sto?em na chleby pok?adne a menor?), zwany te? o?tarzem kadzi?a (gdy? ofiarowano na nim kadzid?a). 2. ?Mizbeach HaOla? ? ?o?tarz ofiarny?, gdy? sk?adano na nim ofiary. Nazywany tak?e ?o?tarzem zewn?trznym? (sta? na zewn?trz, na ?Azara? &#8211; dziedzi?cu).<\/p>\n<p>Bima we wsp??czesnej synagodze reprezentuje kt?ry z tych dw?ch o?tarzy?<br \/>\nIstniej? dwie opinie w tej sprawie:<\/p>\n<p>a) ?O?tarz wewn?trzny?, stoj?cy w sercu Beit HaMikdasz, na przeciw ?Kodesz HaKodaszim? (?wi?te ?wi?tych).<\/p>\n<p>b) ?O?tarz ofiarny?, ?Mizbeach HaOla?, kt?ry sta? na zewn?trz, na dziedzi?cu ?wi?tyni.<br \/>\nOba o?tarze umiejscowione s? po?rodku (mniej wi?cej), jeden po?rodku ??wi?tego? a drugi po?rodku ?dziedzi?ca?.<\/p>\n<p>***<\/p>\n<p>Mo?liwe, ?e Rabina Remu opar? sw? opini? na innym ?r?dle.<\/p>\n<p>Tora przykaza?a nam micw? ?hakhel?, zobowi?zuj?c? kr?la do odczytania ksi?gi Tory przed zgromadzonym ludem, a lud do wys?uchania Tory.<\/p>\n<p>?Po up?ywie siedmiu lat, w czasie roku odpuszczenia, w ?wi?to sza?as?w, &#8211; Gdy przyjdzie wszystek Israel, by ukaza? si? przed obliczem Wiekuistego, Boga twojego, na miejscu, kt?re sobie wybierze, &#8211; przeczytasz zakon ten przed ca?ym Israelem, przed uszyma ich. Zgromad? lud, m??czyzn, niewiasty, i dzieci, i cudzoziemc?w, kt?rzy w bramach twoich, aby s?uchali, i aby si? uczyli; i obawiali si? Wiekuistego, Boga waszego, i starali si? spe?nia? wszystkie s?owa zakonu tego.? (Dwarim 31: 10-12)<\/p>\n<p>Oto opis owej sytuacji, przedstawiony w Misznie ?<\/p>\n<p>?Co by?o procedur? w zwi?zku z odczytem parszy przez kr?la? Na zako?czenie pierwszego dnia Sukot (?wi?to Namiot?w), tj. na koniec si?dmego (Szwit), wznosili drewniane podium na dziedzi?cu ?wi?tyni, na kt?rym siada? &#8230; chazan (pracownik synagogi) bierze zw?j Tory i wr?cza go prezydentowi synagogi, a prezydent synagogi przekazuje go zast?pcy Arcykap?ana. Ten podaje zw?j Arcykap?anowi, a on dalej kr?lowi. Kr?l staje i przejmuje zw?j w swe r?ce, lecz czyta siedz?c&#8230;[kr?l] czyta od pocz?tku Ksi?gi Powt?rzonego Prawa (Dwarim)&#8230;? (Miszna Sota 7:8)<\/p>\n<p>Tutaj te?, wznoszono ?drewniane podium?, znajduj?ce si? w po?rodku dziedzi?ca, obok ?o?tarza zewn?trznego?. Kr?? odczytywa? Tor? siedz?c na tym w?a?nie podium.<\/p>\n<p>By? mo?e na podstawie tego ?r?d?a ReMa wywnioskowa?, i? bima, na kt?rej stoi czytaj?cy Tor?, znajdowa? ma si? po?rodku, tak jak zlokalizowany by? ?o?tarz zewn?trzny?.<\/p>\n<p>W kontek?cie owych informacji, ponownie zadamy pytanie, kt?re postawili?my ju? wcze?niej w tek?cie ? dlaczego chazan prowadz?cy modlitw? nie stoi r?wnie? na bimie, znajduj?cej si? po?rodku synagogi? (tak jak stanowi zwyczaj spo?eczno?ci sefardyjskich)<\/p>\n<p>Odpowied? ?<\/p>\n<p>ReMa opar? sw? ide?, ucz?c?, ?e bima znajdowa? si? po?rodku, na micwie ?kahkel?. Na ?drewnianym podium? przygotowanym specjalnie na t? okazje, kr?l sta? i czyta? Tor?, a nie modli? si?. Dlatego te? ReMa nakaza?, by z bimy odczytywana by?a Tora, z bimy stoj?cej na ?rodku synagogi, a modlitwa prowadzona ma by? przez chazana stoj?cego na przodzie synagogi.<!--:--><!--:es--><\/p>\n<p><!--:--><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>?I wystawi? Mi ?wi?tyni?, abym zamieszka? w po?r?d nich.? (Szemot 15:8) W dzisiejszych czasach nie mamy ?wi?tyni, jednak w jej miejsce mamy synagog?, stanowi?c? ?ma?? ?wi?tyni??. Tak pisze prorok ? ?Dlatego m?w: Tak m?wi Pan B?g: Wprawdzie wygna?em ich pomi?dzy narody i rozproszy?em po krajach,&#8230;<\/p>\n","protected":false},"author":31,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"give_campaign_id":0,"_exactmetrics_skip_tracking":false,"_exactmetrics_sitenote_active":false,"_exactmetrics_sitenote_note":"","_exactmetrics_sitenote_category":0,"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":""},"categories":[286],"tags":[],"class_list":["post-136627","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-paraszat-haszawua"],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v27.4 - https:\/\/yoast.com\/product\/yoast-seo-wordpress\/ -->\n<title>Paraszat Truma - Shavei Israel<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/www.shavei.org\/pl\/blog\/2021\/05\/27\/paraszat-truma-4\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"pl_PL\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Paraszat Truma - Shavei Israel\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"?I wystawi? Mi ?wi?tyni?, abym zamieszka? w po?r?d nich.? (Szemot 15:8) W dzisiejszych czasach nie mamy ?wi?tyni, jednak w jej miejsce mamy synagog?, stanowi?c? ?ma?? ?wi?tyni??. Tak pisze prorok ? ?Dlatego m?w: Tak m?wi Pan B?g: Wprawdzie wygna?em ich pomi?dzy narody i rozproszy?em po krajach,...\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/www.shavei.org\/pl\/blog\/2021\/05\/27\/paraszat-truma-4\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Shavei Israel\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2021-05-27T13:11:50+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/www.shaveiisrael.com\/wp-content\/uploads\/2013\/02\/beithamikdash-300x212.jpg\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"daniella\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Napisane przez\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Szacowany czas czytania\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"8 minut\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\\\/\\\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.shavei.org\\\/pl\\\/blog\\\/2021\\\/05\\\/27\\\/paraszat-truma-4\\\/#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.shavei.org\\\/pl\\\/blog\\\/2021\\\/05\\\/27\\\/paraszat-truma-4\\\/\"},\"author\":{\"name\":\"daniella\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.shavei.org\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/628be1364b127546c700d93458cf9e4c\"},\"headline\":\"Paraszat Truma\",\"datePublished\":\"2021-05-27T13:11:50+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.shavei.org\\\/pl\\\/blog\\\/2021\\\/05\\\/27\\\/paraszat-truma-4\\\/\"},\"wordCount\":1658,\"commentCount\":0,\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.shavei.org\\\/#organization\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.shavei.org\\\/pl\\\/blog\\\/2021\\\/05\\\/27\\\/paraszat-truma-4\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/www.shaveiisrael.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2013\\\/02\\\/beithamikdash-300x212.jpg\",\"articleSection\":[\"Paraszat Haszawua\"],\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"CommentAction\",\"name\":\"Comment\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/www.shavei.org\\\/pl\\\/blog\\\/2021\\\/05\\\/27\\\/paraszat-truma-4\\\/#respond\"]}]},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.shavei.org\\\/pl\\\/blog\\\/2021\\\/05\\\/27\\\/paraszat-truma-4\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.shavei.org\\\/pl\\\/blog\\\/2021\\\/05\\\/27\\\/paraszat-truma-4\\\/\",\"name\":\"Paraszat Truma - Shavei Israel\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.shavei.org\\\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.shavei.org\\\/pl\\\/blog\\\/2021\\\/05\\\/27\\\/paraszat-truma-4\\\/#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.shavei.org\\\/pl\\\/blog\\\/2021\\\/05\\\/27\\\/paraszat-truma-4\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/www.shaveiisrael.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2013\\\/02\\\/beithamikdash-300x212.jpg\",\"datePublished\":\"2021-05-27T13:11:50+00:00\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.shavei.org\\\/pl\\\/blog\\\/2021\\\/05\\\/27\\\/paraszat-truma-4\\\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/www.shavei.org\\\/pl\\\/blog\\\/2021\\\/05\\\/27\\\/paraszat-truma-4\\\/\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.shavei.org\\\/pl\\\/blog\\\/2021\\\/05\\\/27\\\/paraszat-truma-4\\\/#primaryimage\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.shaveiisrael.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2013\\\/02\\\/beithamikdash-300x212.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/www.shaveiisrael.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2013\\\/02\\\/beithamikdash-300x212.jpg\"},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.shavei.org\\\/pl\\\/blog\\\/2021\\\/05\\\/27\\\/paraszat-truma-4\\\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\\\/\\\/www.shavei.org\\\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Paraszat Truma\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.shavei.org\\\/#website\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.shavei.org\\\/\",\"name\":\"Shavei Israel\",\"description\":\"One nation, many faces. We help them all return.\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.shavei.org\\\/#organization\"},\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\\\/\\\/www.shavei.org\\\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"pl-PL\"},{\"@type\":\"Organization\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.shavei.org\\\/#organization\",\"name\":\"Shavei Israel\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.shavei.org\\\/\",\"logo\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.shavei.org\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.shavei.org\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2017\\\/10\\\/shavei-logo.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/www.shavei.org\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2017\\\/10\\\/shavei-logo.jpg\",\"width\":300,\"height\":285,\"caption\":\"Shavei Israel\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.shavei.org\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\"}},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.shavei.org\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/628be1364b127546c700d93458cf9e4c\",\"name\":\"daniella\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/bf8b97193609e61ba4fd9bacc2cb0ef6ed3fbf5eb2df25350c1e263020233ff8?s=96&d=mm&r=g\",\"url\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/bf8b97193609e61ba4fd9bacc2cb0ef6ed3fbf5eb2df25350c1e263020233ff8?s=96&d=mm&r=g\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/bf8b97193609e61ba4fd9bacc2cb0ef6ed3fbf5eb2df25350c1e263020233ff8?s=96&d=mm&r=g\",\"caption\":\"daniella\"},\"url\":\"https:\\\/\\\/www.shavei.org\\\/pl\\\/blog\\\/author\\\/daniella\\\/\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Paraszat Truma - Shavei Israel","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/www.shavei.org\/pl\/blog\/2021\/05\/27\/paraszat-truma-4\/","og_locale":"pl_PL","og_type":"article","og_title":"Paraszat Truma - Shavei Israel","og_description":"?I wystawi? Mi ?wi?tyni?, abym zamieszka? w po?r?d nich.? (Szemot 15:8) W dzisiejszych czasach nie mamy ?wi?tyni, jednak w jej miejsce mamy synagog?, stanowi?c? ?ma?? ?wi?tyni??. Tak pisze prorok ? ?Dlatego m?w: Tak m?wi Pan B?g: Wprawdzie wygna?em ich pomi?dzy narody i rozproszy?em po krajach,...","og_url":"https:\/\/www.shavei.org\/pl\/blog\/2021\/05\/27\/paraszat-truma-4\/","og_site_name":"Shavei Israel","article_published_time":"2021-05-27T13:11:50+00:00","og_image":[{"url":"https:\/\/www.shaveiisrael.com\/wp-content\/uploads\/2013\/02\/beithamikdash-300x212.jpg","type":"","width":"","height":""}],"author":"daniella","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Napisane przez":false,"Szacowany czas czytania":"8 minut"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/www.shavei.org\/pl\/blog\/2021\/05\/27\/paraszat-truma-4\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/www.shavei.org\/pl\/blog\/2021\/05\/27\/paraszat-truma-4\/"},"author":{"name":"daniella","@id":"https:\/\/www.shavei.org\/#\/schema\/person\/628be1364b127546c700d93458cf9e4c"},"headline":"Paraszat Truma","datePublished":"2021-05-27T13:11:50+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/www.shavei.org\/pl\/blog\/2021\/05\/27\/paraszat-truma-4\/"},"wordCount":1658,"commentCount":0,"publisher":{"@id":"https:\/\/www.shavei.org\/#organization"},"image":{"@id":"https:\/\/www.shavei.org\/pl\/blog\/2021\/05\/27\/paraszat-truma-4\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/www.shaveiisrael.com\/wp-content\/uploads\/2013\/02\/beithamikdash-300x212.jpg","articleSection":["Paraszat Haszawua"],"inLanguage":"pl-PL","potentialAction":[{"@type":"CommentAction","name":"Comment","target":["https:\/\/www.shavei.org\/pl\/blog\/2021\/05\/27\/paraszat-truma-4\/#respond"]}]},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/www.shavei.org\/pl\/blog\/2021\/05\/27\/paraszat-truma-4\/","url":"https:\/\/www.shavei.org\/pl\/blog\/2021\/05\/27\/paraszat-truma-4\/","name":"Paraszat Truma - Shavei Israel","isPartOf":{"@id":"https:\/\/www.shavei.org\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/www.shavei.org\/pl\/blog\/2021\/05\/27\/paraszat-truma-4\/#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/www.shavei.org\/pl\/blog\/2021\/05\/27\/paraszat-truma-4\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/www.shaveiisrael.com\/wp-content\/uploads\/2013\/02\/beithamikdash-300x212.jpg","datePublished":"2021-05-27T13:11:50+00:00","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/www.shavei.org\/pl\/blog\/2021\/05\/27\/paraszat-truma-4\/#breadcrumb"},"inLanguage":"pl-PL","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/www.shavei.org\/pl\/blog\/2021\/05\/27\/paraszat-truma-4\/"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/www.shavei.org\/pl\/blog\/2021\/05\/27\/paraszat-truma-4\/#primaryimage","url":"https:\/\/www.shaveiisrael.com\/wp-content\/uploads\/2013\/02\/beithamikdash-300x212.jpg","contentUrl":"https:\/\/www.shaveiisrael.com\/wp-content\/uploads\/2013\/02\/beithamikdash-300x212.jpg"},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/www.shavei.org\/pl\/blog\/2021\/05\/27\/paraszat-truma-4\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/www.shavei.org\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Paraszat Truma"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/www.shavei.org\/#website","url":"https:\/\/www.shavei.org\/","name":"Shavei Israel","description":"One nation, many faces. We help them all return.","publisher":{"@id":"https:\/\/www.shavei.org\/#organization"},"potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/www.shavei.org\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"pl-PL"},{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/www.shavei.org\/#organization","name":"Shavei Israel","url":"https:\/\/www.shavei.org\/","logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/www.shavei.org\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"https:\/\/www.shavei.org\/wp-content\/uploads\/2017\/10\/shavei-logo.jpg","contentUrl":"https:\/\/www.shavei.org\/wp-content\/uploads\/2017\/10\/shavei-logo.jpg","width":300,"height":285,"caption":"Shavei Israel"},"image":{"@id":"https:\/\/www.shavei.org\/#\/schema\/logo\/image\/"}},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/www.shavei.org\/#\/schema\/person\/628be1364b127546c700d93458cf9e4c","name":"daniella","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/bf8b97193609e61ba4fd9bacc2cb0ef6ed3fbf5eb2df25350c1e263020233ff8?s=96&d=mm&r=g","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/bf8b97193609e61ba4fd9bacc2cb0ef6ed3fbf5eb2df25350c1e263020233ff8?s=96&d=mm&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/bf8b97193609e61ba4fd9bacc2cb0ef6ed3fbf5eb2df25350c1e263020233ff8?s=96&d=mm&r=g","caption":"daniella"},"url":"https:\/\/www.shavei.org\/pl\/blog\/author\/daniella\/"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.shavei.org\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/136627","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.shavei.org\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.shavei.org\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.shavei.org\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/31"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.shavei.org\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=136627"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.shavei.org\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/136627\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.shavei.org\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=136627"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.shavei.org\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=136627"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.shavei.org\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=136627"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}